KDV’den istisna olan teslim ve hizmetlerde tevkifat söz konusu olmaz... Fatura düzenleme ve amortisman ayırma sınırı 2017 yılı için 900-TL'dir ... İndirimli orana tabi işlemlerden doğan KDV iade taleplerinde iade konusu yapılamayacak kısım 2017 yılı için 21.400-TL.dir ... Gelir Vergisinden istisna kıdem tazminatı tavanı 01.07.2017-31.12.2017 döneminde 4.732,48-TL.dir ... Hizmet süresi ne olursa olsun 18 yaşından küçük 50 yaşından büyük işçilerin yıllık izin hakları 20 gündür...
TMS/TFRS   |   SPK Mevzuatı   |   Vergi Mevzuatı   |   SGK Mevzuatı 
Kadınların Çalıştırılabileceği İşler Nelerdir?
SMMM, CRMA Ali İhsan Kayacı
16.10.2014

İnsanlar geçimini sağlamak, en azından zorunlu ihtiyaçlarını karşılamak adına mutlaka bir yerlerde çalışmak veya kendi işini yapmak durumundadır. Kadınların ve çocukların da iş yaşamında çokça yer aldığı günümüzde, artık kimlerin hangi işlerde çalıştırılıp çalıştırılmayacağını bilmemiz, uygulayabilmemiz, cezaya maruz kalmamız adına önem taşımaktadır.

Çocuklar geleceğimiz, kadınlar yarınlarımız olmasına rağmen genelde şiddete, ağır işlere, ağır koşullara, eşit olmayan iş yaşantısına maruz kaldıklarına şahit olabiliyoruz. Bunu bir nebze engelleyebilmek adına yönetmeliklerle düzenlemeler yoluna gidilmektedir. 16/06/2004 tarihinde 25494 no.lu resme gazetede yayınlanan “Ağır ve Tehlikeli İşler Yönetmeliğine” göre;

Kadınların ve Genç İşçilerin Çalışabileceği İş Alanları

16 yaşından küçük kişilerin ağır ve tehlikeli işlerde çalıştırılması yasaktır. 16-18 yaş aralığındaki genç işçiler ile kadınların çalışabilecekleri ağır ve tehlikeli işleri ise aşağıdaki gibi sıralamamız mümkündür;

 

 

Kadınların
Çalıştırılabilecekleri
işler
16 yaşını doldurmuş fakat 18 yaşını bitirmemiş
genç işçilerin çalıştırılabilecekleri işler

Toprağın pişirilmesi suretiyle imal olunan kiremit, tuğla, ateş tuğlası, boru, pota, künk ve benzeri inşaat ve mimari malzeme işleri.

Çanak, çömlek, çini, fayans, porselen ve seramik imaline ait işler.

Cam, şişe, optik ve benzeri malzeme fabrika ve imalathanelerinde üretime ilişkin işler ve bunların işlenmesine ait işler.

Demir tel ve çubuktan malzeme imalatı işleri (Çivi, zincir, vida vb. gibi).

X

Muharrik kuvvetle işleyen tam otomatik soğuk şekillendirme tezgahlarında yapılan işler.

X

Kurutma işleri, yapıştırma işler, kontraplak, kontrtabla, yonga ağaçtan mamul suni tahta ve pvc yüzey kaplamalı suni tahta imali işleri ile emprenye işleri.

Parafinden eşya imaline ait işler.

Uyuşturucu maddelerin imali işleri.

X

Bitkisel ve hayvansal yağların üretimi ve  bunlardan yapılan maddelerin imaline ilişkin işler (Karbon sülfür gibi parlayıcı veya tahriş edici solventlerle yapılan prine ve benzeri yağlı maddelerden ekstraksiyon yolu ile yağ üretimi işlerinde ekstraksiyon kademelerinde kadın ve genç işçi çalıştırılamaz).

Tüylü olarak kullanılacak derileri hazırlama işleri.

X

Kuş ve hayvan tüyü kıllarının temizlenmesi, didiklemesi, ayrılması ve bunlara benzer işler.

Ham kürkleri işleme ve boyama işleri.

X

Kauçuk ve lastik sanayinde, lastik hamurunun hazırlanmasından her çeşit şekillendirilmiş mamul yapımına kadar bütün işler (Lastik hamurunun hazırlanmasında kadın çalıştırılamaz).

X

Plastik maddelerin şekillendirilmesi ve plastik eşya imali işleri.(pvc’nin imali ve pvc’den mamül eşyaların yapımında genç işçi çalıştırılamaz)

Çırçır fabrikalarındaki işler.

Pamuk keten,yün,ipek,paçavra ve benzerleri  ve harman, işleri ile bunların döküntülerini ayırma ve didikleme işleri.

X

Pamuk,keten,yün ipek ve benzerleriyle bunların döküntülerinin hallaç haşıl, tarak, presleme ve kolalama işleri.

X

Konfeksiyon ve triko imali işleri.

Pamuk, keten, yün, ipek ve benzerleri bunların döküntüleri ile iplik ve dokuma işleri.

Her türlü ilkel ve mamul maddelerin temizlenmesi, boyanması, gazlanması, ağartılması, basılması ve hazır hale getirilmesi işleri.

X

Suni ipek imalinde hazırlama ve üretme işleri.

X

Pamuk, yün ve sentetik elyaf  ile üretilmiş ipliklerden dokunarak üretilen  bezlerin, verniklenmesiyle dayanıklılık veya su geçirmezliği sağlanmış bezler imali (Kord bezi, yelken bezi, çadır bezi çuval bezi vb.).

X

Kıl mensucat, her türlü keçe ve aba imali işleri.

X

Tabii ve suni iplikten mamul her türlü dokuma ile deri, kürk ve sair cins malzemenin biçilip dikilmesi suretiyle her türlü giyecek eşyası imali işleri.

Mensucattan hazır eşya imali işleri (Perde, ev tekstili, otomobil ürünleri ve benzerleri).

Kağıt hamuru ve odun hamuru üretimi işleri.

Selüloz üretimi işleri.

Otomatik makinalarla kağıt, karton, mukavva ve kutu imali işleri.

X

Kağıt ve ürünlerinden yapılan her türlü eşya ve malzemenin imali işleri.

Zahire depolarındaki işler ile un ve çeltik fabrikalarındaki işler.

Ekmekçilik ve her çeşit un ve unlu maddelerden gıda maddesi yapımı işleri.

X

Maya üretim işleri.

X

Her türlü konserve ve hazır gıda ile hazır yemek  üretimi işleri.

Süt ve sütten mamul gıda maddelerin üretimi işleri.

Kahve ve  kakaonun tesislerde işlenmesi ve paketlenmesi işleri.

Her türlü bitkinin çiçek, tohum, kabuk,meyve ve yapraklarının işlenmesi ve paketlenmesi işleri ile bunlardan elde edilen toz, yağ ve diğer mamullerin işlenmesi ve paketlenmesi işleri.

Bitkisel her çeşit çay yaprakları ile yapılan işlemler ve benzeri işler.

Balıkhanede yapılan taşıma, depolama, dondurma, çeşitli safhalarda işleme ve diğer işler.

X

Şeker fabrikalarında üretim, hazırlama ambalajlamaya ait işler.

X

Her türlü alkollü,alkolsüz içkilerin ve karbon asiti ile yapılmış içeceklerin yapımı, arıtılması, karıştırılması, damıtılması ve mayalandırılması işleri.

X

Maden suları ve sodalarının üretimi işleri.

X

Sigara, puro, pipo, nargile, enfiye ve çiğnenen keyif verici maddelerin imalathane ve fabrikalarında yaprak tütün vb. tütünlerin rutubetlendirme, ayırma, temizleme, filtreleme işleri, harman, kıyım, sarım ve ambalaj işleri.

X

Çuvallama, fıçılama, istifleme ve benzeri işler.

X

İnsan ve eşya taşımaya özgü taşıt araçlarında pilotluk, kaptanlık, şoförlük ve bunlara yardımcılık işleri.

X

Her türlü taşıt araçlarında makinistlik arabacılık, frencilik, makasçılık ve bunlara yardımcılık işleri (yardımcı işlerde genç işçiler çalışabilir).

X

Her nevi bitki tohumu, hububat, bakliyat ve çeşitli gıda ürünlerinin tesislerde elenmesi, paketlemesi ve çeşitli merhalelerde işlenmesi işleri.

Süngerleri temizleme, yıkama, beyazlatma ve boyama işleri.

X

İtfaiye işleri.

X

X

Ocakçılık, ateşçilik işleri ile ocak ve baca temizleme işleri.

X

X

Tatil köyü, otel, motel, kaplıca işletmeleri, yurt vb. bünyesindeki mutfak, bulaşıkhane, çamaşırhane, ütü odalarında yapılan işler (Yardımcı işlerde genç işçiler çalışabilir).

X

Her türlü çöp ve atık maddeler (toplanması, taşınması, depolanması,  işlenmesi, yok edilmesi vb.) ile ilgili işler.

X

Paçavracılık ve üstüpücülük işleri.

X

Radyoloji işleri ile radyum ve radyo  aktif maddelerle ve radyasyon yayan her türlü  cihazla (Çeşitli röntgen, magnetik rezonans ve benzeri elektronik cihazlar) çalışılan işler.

X

Vahşi veya zehirli hayvan bulunduran  bahçelerdeki ve hayvan terbiyesi yapılan  yerlerdeki her türlü işler.

X

Üzerine kayıt yapılan film, disk ve benzeri cisimlerin yapılması işleri.

X

Her türlü mürekkep ve mürekkep ihtiva eden malzeme imali işleri.

Keten, kenevir ve jütten iplik, sicim, halat imali ve bunlarla yapılan dokuma işleri.

X

Hastane, bakteriyoloji ve kimya laboratuarları, eczacılık (ilaç imali, ham maddesi imali ve benzeri) işleri.

X

Hayvan tahniti işleri.

X

Kemik, boynuz, tırnak ve hayvan kanı ile ilgili üretim işleri.

X

Tutkal, jelatin ve kola imali işleri.

Deri sanayiinde mamul derilere yüz ve fantezi fason yapma ve derileri perdahlama işleri.

X

Makinasız deniz nakil araçlarında (Mavna, şat ve benzerleri) yapılan bütün işler.

X

Hava alanlarındaki uçuşa hazırlık işleri ile yer hizmetleri ve bakım işleri.

 

X

Uçaklarda yapılan bütün işler ve uçaklarla yapılan ilaçlama ve yangın söndürme işleri.

X

Motorlu ve motorsuz her türlü kara ve demiryolu taşıtları ile yük veya yolcu taşıma işleri.

X

Kara, demiryolu, deniz ve göl taşıt araçları için bakım, ikmal, onarım ve park yerlerinde yapılan işler.

X

Her türlü yem, ara maddesi hazırlama, ambalajlama ve yem üretimi işleri.

X

Her türlü siloculuk işleri.

X

Matbaacılık işleri (Her türlü basım işleri, ciltçilik, klasör, dosya imali ve benzeri işler).

X

Her türlü ozalit, fotokopi, teksir, ilan ve reklam basım işleri.

X

Yüzey aşındırıcı, temizleyici malzemelerin üretimi işleri (Zımpara taşı ve zımpara kağıdı gibi).

X

Her türlü katı ve sıvı ara ürün ve nihai ürünlerin ambalajlanması, paketlenmesi ve dolumu işleri.

X

Deri, suni deri, plastik, ağaç ve diğer malzemelerden mamul her türlü ayakkabı, terlik ve benzerleri imalat işleri.

X

   

Görüldüğü üzere kadınların ve 18 yaşından küçük, 16 yaşından büyük genç işçilerin çalışabileceği alanlar tek tek belirlenmiş bulunmaktadır. Ancak; ihtisas ve meslek öğrenimi veren okulları bitirip bu işi meslek edinmiş kadınlar ve genç işçiler sağlığı, güvenliği ve ahlakının tam olarak güvenceye alınması şartıyla mesleklerine uygun ağır ve tehlikeli işlerde çalışabilirler.

Sağlık Raporu

Ağır ve tehlikeli işlerde çalışacak işçilerin işe alımlarında, işin niteliği ve şartlarına göre dayanıklı olduklarını ve çalışmaya elverişli olduklarına dair sağlık raporu istenilmesi ve bu raporun 6 ayda bir yinelettirilmesi bir zorunluluktur. Bu raporlar işçi özlük dosyalarında saklanmakla birlikte, istenildiği takdirde İş Müfettişlerine gösterilmesi gerekmektedir.

Kadın İşçilerin Özel Günleri

Kadınlar, ay hali günlerinde ağır ve tehlikeli işlerde çalıştırılamazlar. Bu günlerin sayısı 5 gün olarak hesap edilir.

Nüfus Cüzdanlarının Onaylı Örnekleri

İşveren, çalıştırdıkları işçilerin nüfus cüzdanlarının onaylı örneklerini saklamak ve istenildiği takdirde İş Müfettişlerine vermek zorundadır.

Kadınların üretimden ziyade, daha çok idari kadrolarda çalıştırılmaları, fiziksel olarak ağır şartlarda çalışmamaları, çocukların ise hafif ve güvenli işlerde çalıştırılmaları temennimizdir.

Ali İhsan Kayacı
CRMA, MA, SMMM, Bilirkişi